Engelsiz web sitesi için tıklayınız
  • Deniz ve Okyanuslara Borcumuzu Ödeme Zamanı

Deniz ve Okyanuslara Borcumuzu Ödeme Zamanı

Deniz ve Okyanuslara Borcumuzu Ödeme Zamanı

DENİZLERE VE OKYANUSLARA BORCUMUZU ÖDEME ZAMANI GELDİ DE GEÇİYOR !

Okyanuslar, dünya yüzeyini %71 kaplayan, ekosistemleri ve atmosferi büyük ölçüde etkileyen yaşamın temelini oluşturan unsurlardandır. Okyanusların yaşamımızdaki etkilerine örnek verecek olursak; tatlı suyumuzun kaynağı olan okyanuslar soluduğumuz oksijenin yarısını üretmekte, insan faaliyetlerinden kaynaklanan yıllık karbondioksit (CO2) emisyonlarının büyük bir kısmını (%23) emen gezegenin en büyük yutak alanını oluşturur. Hem içinde yaşayan canlılara hem de bizim için gıda ve besin maddeleri sunarlar. Küresel iklimin önemli düzenleyicisi ve turizm, balıkçılık ve petrol gibi diğer deniz kaynakları için dünyadaki birçok ülke için ekonomik olarak hayati öneme sahiptirler.

Hayatın kaynağı olan okyanuslar, yeryüzünde bir milyar kişinin besin kaynağı olan denizler ve okyanuslar karasal ve denizel kökenli kirliliğin artması, aşırı balıkçılık faaliyetleri ve küresel ısınma kaynaklı sorunların tehdidi altındadır.

Deniz ve okyanuslara yaşamış olduğu çevre sorunlarını bir nebze azaltabilmek, yaşama katkılarının sürdürülebilmesine yönelik iyileştirmeler yapabilmek için ve şimdiye kadar bizlere yapmış olduğu katkılarına karşılık olarak insanoğlunun borç ödeme fırsatı doğmuştur. 

İşte bu noktada, okyanusların günlük hayatımızdaki rolünü kutlamak ve okyanusları korumak ve deniz kaynaklarını sürdürülebilir bir şekilde kullanmak için ilham veren eylemler için Birleşmiş Milletler (UN) tarafından 8 Haziran Dünya Okyanuslar Günü (June 8th World Oceans Day) olarak ilan edilerek 2009 yılından itibaren çeşitli etkinliklerle her yıl birçok ülkede, kuruluş ve STK’lar tarafından  dünya çapında kutlanmaktadır.

 Dünya okyanuslar günü; plaj ve su temizliği, yeni girişimlerin ve kampanyaların başlatılması, sürdürülebilir deniz ürünleri etkinliklerinin düzenlenmesi, açık hava keşifleri, koruma ve eğitim eylem programları, hayvanat bahçelerinde ve akvaryumlarda özel etkinlikler, film festivalleri ve sanat konserleri gibi farklı şekillerde kutlanmaktadır.

Okyanus ve denizlerin, karbon bileşiklerinin emilmesinde, iklim değişikliği ile mücadelede, güneş enerjisinin dağıtımında stratejik rolleri bulunduğu gerçeğinin vurgulandığı dünya okyanuslar gününde, insan varlığının sürdürülebilmesi için deniz ve okyanusların rasyonel kullanılması gerekliliği ön plana çıkarılmaktadır.

Sağlıklı ve yaşam dolu okyanuslar iklim değişikliğinin etkilerini sınırlayıp üstesinden gelmek konusunda en önemli savunma mekanizmalarından biridir. Krillden balinaya, yosun ormanlarından deniz çayırlarına ve mangrovlara kadar neredeyse tüm okyanus canlıları karbonu soğurup saklayarak atmosferden uzaklaştırmaya ve deniz tabanında depolamaya yardımcı olmaktadır. Ancak maalesef iklim değişikliği (sera gazı emisyonlarının artması) ile okyanusların ısınması ve asitlenmesi, buzulların erimesi, denizlerimizdeki balık popülasyonunun azalmasına aşırı ve yasa dışı avlanma nedeniyle bazı türlerin tükenme noktasına gelmesi, canlı türlerinin yok olması ile istilacı türlerin yer alması ile sonuçlanmaktadır.

Dünya artık denizlerimizin yaşadığı plastik krizinin boyutlarını biliyor. Her dakika bir kamyon dolusu plastik denizlere karışıyor. Çoğu plastik, çevre koşulları ne olursa olsun biyolojik olarak ayrışmıyor. Maalesef bugüne kadar üretilen plastiğin yüzde 90’ı geri dönüştürülmedi.

Bizlerin atmış olduğu çöpler her yıl milyonlarca deniz kuşunun ve 100.000 deniz memelisinin ölümüne neden olmaktadır. Atılan bu çöplerle beslenen bir balinanın acı çekerek ölmesi, plastik bir poşet veya misina dolanmış bir deniz kaplumbağasının/fokun kurtulmaya çalışması, bir yunusun doğal yaşamından kopartılıp yunus parklarına satılarak orada geçirdiği üzücü zamanı anlatan biz insanların yapmış olduğu zarar verici ve üzücü olayları haber kaynaklarında karşılaşmışızdır.

Ekolojinin bütünsellik ilkesiyle ele alındığında, ortak çevresel mirasımızın korunma sürecine hepimizin dahil olmasını gerekliliğinin altını çizmektedir. Yaşantımızın, iklimimizin ve daha da önemlisi geleceğimizin bağlı olduğu sağlıklı okyanusların var olmasının öneminin anlaşılması için insanlık harekete geçmelidir. Okyanusların içinde bulunduğu zorlukları, mevcut gidişatı tersine çevirmek için acil ve toplu eylem gerekmektedir.

Bu ortak günlerde bilim ve politika birlikteliği yoluyla uluslararası bilimsel işbirliğini ve okyanuslarımızın ve kıyılarımızın sürdürülebilir yönetimini teşvik etmeyi amaçlamaktadır. Aynı zamanda, farklı kültür ve milletlerden vatandaşları, okyanusların korunması için harekete geçirmeyi amaçlamaktadır.

Bütün dünya vatandaşları okyanuslara dikkat etmeleri için bilinçlendirmeli, okyanuslarımızı anlama, keşfetme, koruma ve sürdürülebilir bir şekilde yönetmede dönüştürücü ve önemli rollerde yer almalarını sağlamalıyız. Bu sebeple Birleşmiş Milletler Dünya Okyanuslar Günü, 8 Haziran 2022 yılı Yeniden Canlandırma: Okyanus için Kolektif Eylem (Revitalization: Collective Action for Ocean)  temasını vurgulanacaktır.

Türkiye üç tarafı denizle çevrili bir ülkedir. Bu kıyılardaki nüfusun geçim kaynağı da balıkçılık ve turizm gibi çalışma alanları üzerinden bu denizlere bağlıdır. Bu nedenle, deniz koruma çalışmalarını geliştirme, sürdürülebilir balıkçılığı destekleme ve bu alanda farkındalık yaratma çalışmaları büyük önem taşıyor. Bütün ülkeler; ekonomik kalkınmayı, sosyal kapsayıcılığı, geçim alanlarının korunması ve geliştirilmesini amaçlayan, denizlerin ve kıyıların çevresel sürdürülebilirliğini savunan, üretim ile koruma arasındaki dengeyi kuran “sürdürülebilir bir Mavi Ekonomi”yi desteklemelidir. Mavi ekonomiyi desteklemek için denizlere akan kara kaynaklı deniz kirlenmesini önlemeliyiz.

Yeterince arıtma yapılmadan denizlere deşarj edilen atık sularının, tarımsal ve endüstriyel atıkların denize akıtılması sorununa ve biraz yaşam konforumuzdan fedakârlık yaparak, biraz alışkanlıklarımızı değiştirerek plastik kirliliğine çözümler bulabiliriz. Plastikler konusunda birçok önlem almamız gerekiyor. Birçok plastik kaynağını geri dönüştürülebilir, nehirlerdeki plastiklerin denize dökülmesine engel olabiliriz, kıyı kentlerinin atık toplama alanlarında iyileştirmeler yapabiliriz. Bu tür çözümler konusunda kamuoyu farkındalığı yaratmak için geniş kapsamlı kampanyalar düzenleyebiliriz.

İşte tamda bu noktada deniz ile insan arasındaki dengeye yeniden oluşturmaya yönelik yapılabilecek çözümler ve geliştirme çalışmalarına rehberlik yapacak bir program planın olması işlerimizi daha da kolaylaştıracaktır. Bu plan;  BM Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri içinde Sudaki Yaşam-14:Okyanusları, Denizleri ve Deniz Kaynaklarını Korumak ve Sürdürülebilir Kullanmak kapsamında çalışmalara yön verilerek yönetilmesi ile olumlu dönüşüm sağlanması düşünülmektedir.

Dünya Okyanus Günü, bizlere okyanuslarımızın ve denizlerimizin önemi hakkında farkındalık yaratma ve gezegenimizin en büyük ekosistemini sürdürülebilir bir şekilde kullanma ve koruma konusunda üzerimize düşen bireysel ve toplumsal sorumluluğumuzu hatırlatma fırsatı sunmuştur.

İnsanlık için dengeli bir rota belirlemek, deniz ve okyanuslarımızın sağlıklı yenilikçi çözümler geliştirilmesinde her düzeyde çeşitlilik, kapsayıcılık ve ortak kapasitenin geliştirilmesine yönelik çalışma ve planlamaların yapılması sonucu ile sürdürülebilir ve güvenli bir çevrede yaşamı sağlanmış olacaktır.

HIZLI ERİŞİM MENÜSÜ

185